Quy định mới ban hành của Ủy ban Kiểm tra Trung ương xác định, từ ngày 20/3/2025, đảng viên sinh con thứ ba sẽ không còn bị xem xét xử lý kỷ luật. Đây là bước điều chỉnh quan trọng trong chính sách dân số phù hợp với tình hình thực tiễn.
Ảnh minh họa
Ngày 20/3/2025, Ủy ban Kiểm tra Trung ương đã ban hành Hướng dẫn số 15-HD/UBKTTW, sửa đổi, bổ sung một số nội dung trong Hướng dẫn số 05-HD/UBKTTW ngày 22/11/2022 về thực hiện Quy định số 69-QĐ/TW của Bộ Chính trị về kỷ luật tổ chức đảng và đảng viên vi phạm. Theo đó, đảng viên sinh con thứ ba không bị xem xét xử lý kỷ luật.
Đây là bước cụ thể hóa chỉ đạo của Bộ Chính trị tại Công văn số 13421-CV/VPTW ngày 17/02/2025, sau khi sơ kết 7 năm thực hiện Nghị quyết số 21-NQ/TW (ngày 25/10/2017) về công tác dân số trong tình hình mới. Bộ Chính trị đã thống nhất chủ trương sửa đổi các quy định của Đảng và pháp luật có liên quan đến chính sách dân số, trong đó có việc không xử lý kỷ luật đảng viên sinh con thứ ba trở lên, đồng thời khẳng định không hồi tố các trường hợp đã bị xử lý trước đó.
Theo Hướng dẫn 15-HD/UBKTTW, điểm 8.1 và 8.2 mục III trong Hướng dẫn số 05-HD/UBKTTW năm 2022 về hướng dẫn thực hiện một số điều trong Quy định về kỷ luật tổ chức đảng, đảng viên vi phạm đã chính thức bị lược bỏ. Đây là các điểm quy định về việc xem xét, xử lý kỷ luật đối với hành vi vi phạm chính sách dân số, trong đó có sinh con thứ ba.
Đồng thời, hướng dẫn mới bổ sung thêm điểm 8.3 như sau: “Không xem xét xử lý đối với hành vi quy định tại khoản 2 Điều 1 Pháp lệnh số 08/2008/PL-UBTVQH12 ngày 27/12/2008 sửa đổi Điều 10 của Pháp lệnh dân số năm 2003 “Sinh một hoặc hai con, trừ trường hợp đặc biệt do Chính phủ quy định”.
Với thay đổi này, từ ngày 20/3/2025, việc sinh con thứ ba không còn được xem là hành vi vi phạm để xử lý kỷ luật Đảng.
Ảnh minh họa
Bối cảnh và ý nghĩa chính sách
Việc loại bỏ quy định kỷ luật đảng viên sinh con thứ ba cho thấy sự thích ứng linh hoạt của Đảng trước những biến động về cơ cấu dân số và yêu cầu phát triển bền vững trong tình hình mới. Báo cáo sơ kết thực hiện Nghị quyết 21-NQ/TW đã chỉ rõ, cơ cấu dân số nước ta đang chuyển nhanh sang giai đoạn già hóa, mức sinh thấp kéo dài ở nhiều khu vực – đặc biệt là các tỉnh thành có điều kiện kinh tế – xã hội phát triển.
Trong bối cảnh đó, việc duy trì chính sách sinh ít con không còn phù hợp. Việc chấm dứt xử lý kỷ luật đối với đảng viên sinh con thứ ba không chỉ gỡ bỏ áp lực tâm lý, tạo điều kiện cho cán bộ, đảng viên cân nhắc sinh thêm con một cách tự nguyện, mà còn góp phần nâng cao chất lượng và quy mô dân số một cách bền vững.
Theo Điều 7 Quy định 69-QĐ/TW năm 2022, các hình thức kỷ luật đối với đảng viên vẫn được quy định rõ ràng, bao gồm: khiển trách, cảnh cáo, cách chức (đối với đảng viên có chức vụ) và khai trừ đối với đảng viên chính thức; khiển trách và cảnh cáo đối với đảng viên dự bị.
